Co w torcie piszczy? – rozkładam na czynniki pierwsze malinowy tort z cukierni

Zamawiając tort w znanej cukierni na urodziny swojego dziecka liczysz, że to co otrzymasz w zamian będzie nie tylko pyszne, ale przede wszystkim o przyzwoitym składzie (koniec końców przecież nie kupujesz gotowca z marketu czy ciasta w proszku). Z drugiej strony raczej próżno oczekiwać idealnego składu, produktu przygotowanego wyłącznie z prostych składników, jak domowe wypieki. Tort miał swój termin przydatności do spożycia, który w naszym przypadku wynosił 4 dni, więc naturalnie do końca być nie mogło. Wiadomo. Ale to co przeczytałam na etykiecie zamówionego ostatnio tortu przerosło moje najśmielsze oczekiwania. Z całej litanii wymienionych składników tylko kilka nadawało się do zjedzenia bez większych wątpliwości. Nawet Ty, jeśli posiadasz znikomą wiedzę żywieniową, patrząc na etykietę wiedziałbyś, że coś tu jest nie tak. Na początek podzielę się z Tobą składem malinowego tortu a potem rozłożę go na czynniki pierwsze:

Co czujesz patrząc na ten skład? Ja zdecydowanie złość, że to co mogło się zamknąć w kilku prostych składnikach, zostało zamienione w chemicznego potwora.

A teraz omówię składnik po składniku, aby pokazać Ci z czym miałam do czynienia. Zaczynamy!

Bita śmietana:

+ śmietanka – dobrze byłoby określić procentową zawartość tłuszczu, ale śmietanka to śmietanka nawet najtłustsza w torcie będzie ok
+ woda – ok
całkowicie uwodornione oleje i tłuszcze roślinne (z ziaren palmowych, olej rzepakowy, słonecznikowy, kukurydziany i sojowy) – całkowicie uwodornione oleje i tłuszcze roślinne to źródło NASYCONYCH kwasów tłuszczowych (nie izomerów trans jak powszechnie się sądzi) – proces całkowitego uwodornienia/utwardzenia tłuszczów roślinnych pozwala na osiągnięcie stałej konsystencji oraz dłuższy termin przydatności do spożycia, ale traci się w tłuszczach to co w nich najcenniejsze, czyli kwasy omega 3. Pozostaje jeszcze aspekt tłuszczu ziaren palmowych. Znany powszechnie olej palmowy pozyskiwany jest z miąższu owocostanów palmy oleistej, tłuszcz z ziaren palmowych różni się składem kwasów tłuszczowych od tradycyjnego oleju palmowego (który składa się w 82% z nasyconych kwasów tłuszczowych, z czego 40% stanowią kwasy tłuszczowe MCT) – mówiąc pokrótce profil kwasów tłuszczowych oleju palmowego jest zbliżony do profilu kwasów tłuszczowych oleju kokosowego. Ogólnie rzecz ujmując nierafinowany olej palmowy może być ok (jeśli pochodzi z bio upraw), ale trzeba pamiętać, że jest on źródłem nasyconych kwasów tłuszczowych, których w diecie przeciętnego Polaka jest zdecydowanie za dużo i które powinien znacząco ograniczyć. Przetworzony/rafinowany olej palmowy już nie koniecznie ok. Takiego unikaj. Inną sprawą jest sposób pozyskiwania oleju palmowego – wycinanie na masową skalę hektarów lasów tropikalnych, nie służy lokalnym ekosystemom, ale nie o tym dzisiaj mowa.
cukier – tort bez cukru to nie tort (w domowej wersji możesz go zastąpić ksylitolem, erytrolem czy stewią), ale umówmy się. Tradycyjny tort z cukierni będzie miał cukier i musisz się z tym pogodzić albo z niego zrezygnować (znaczy się z tortu ;)). Cukru jest sporo, bo aż 18 g na 100 g produktu (zakładając, że średni kawałek tortu waży jakieś 170 g to zjadasz ok. 6 łyżeczek cukru)


!!! substancja zagęszczająca E407 – Karagen (zagęstnik, stabilizator) – zalecana ostrożność, może wpływać na przewód pokarmowy; niezalecany dzieciom;
+ regulator kwasowości E331 – cytrynian sodu (bezpieczny, ale może wywoływać objawy u osób reagujących na glutaminian sodu; może zmienić wydalanie z moczem niektórych lekarstw, osłabiając lub wzmacniając ich działanie)
– stabilizatory:
!!! E420ii – syrop sorbitolowy (zalecana ostrożność) – nadmierne spożycie może spowodować skurcze jelit; biegunkę; dolegliwości żołądkowo-jelitowe; wzdęcia; katarakty; może zakłócać wchłanianie lekarstw, przez co stają się bardziej toksyczne lub mniej efektywne; w rejestrze NIH niebezpiecznych związków chemicznych
+ E463 – hydroksypropyloceluloza – uznawana za nieszkodliwą w zastosowaniach spożywczych
– białka mleka – substancja zagęszczająca, poprawiają właściwości organoleptyczne, masa staje się gęsta, kremowa i gładka (neutralna)
– emulgatory:
+ E472e – mono- i diglicerydy kwasów tłuszczowych estryfikowane kwasem mono- i diacetylowinowym (bezpieczny emulgator)
+ E471 – mono- i diglicerydy kwasów tłuszczowych (mogą być pochodzenia zwierzęcego; mogą pochodzić z roślin GM) – emulgator, stabilizator uznany za nieszkodliwy w zastosowaniach spożywczych
+ lecytyna sojowa (E322) – stabiliazator, emulgator uznawany za nieszkodliwy w zastosowaniach spożywczych; powinny jej unikać osoby uczulone na soję
+ sól – ok
– aromaty – producent niestety nie podał jakie, śmiało możemy założyć, że są syntetyczne, nasza masa nie ma smaku a aromat. Brzmi beznadziejnie, prawda? Unikamy.
+ barwnik E160a (pomarańczowo-czerwony) – karoteny (w większości naturalne i pochodzenia roślinnego; mogą być pochodzenia zwierzęcego) – w małych dawkach uznawany za nieszkodliwy w zastosowaniach spożywczych
– stabilizator malinowy 14%: substancja umożliwiająca utrzymanie odpowiedniej struktury produktu spożywczego, tu stanowi stabilizator owocowy i smakowy
– cukier (!) – ponownie pojawia się w składzie (bo „cukier krzepi”!? albo cukiernik zapomniał, że już go sypnął)
– glukoza – kolejne źródło cukru (przecież tort nie może być mdły, może?)
+ żelatyna wołowa – środek żelujący, zagęszczający, substancja tworząca galaretkę, w umiarkowanych ilościach nieszkodliwa
+ sproszkowane maliny 19% – ok
– regulator kwasowości E330 (otrzymywany z owoców cytrusowych lub kukurydzy; często zawiera glutaminian sodu) – uznawany za nieszkodliwy w zastosowaniach spożywczych; może wywoływać symptomy u osób reagujących na glutaminian sodu; może nasilać opryszczkę; zastosowany w kosmetykach może powodować złuszczające zapalenie skóry; podrażnienia oczu i skóry
+ kawałki malin 16% – OK
– barwnik owocowy – znowu nie podano jaki, przyjmujemy, że syntetyczny. Unikamy.
+ ekstrakt roślinny – stanowi dodatek smakowy. Może być.
– aromat (?) dodatek smakowy, najprawdopodobniej syntetyczny. Unikamy
+ sól – i znowu sól (sól podbija smak słodkiego).

Biszkopt:

+ jaja – ok (plus za jaja a nie sproszkowana masa jajeczna)
+ cukier – ok
+ mąka pszenna – ok
+ skrobia pszenna – zagęstnik, nadaje wypiekom lekkość i porowatość, może być GM
+ woda – ok
substancje spulchniające:
– E500 – węglan sodu, regulator kwasowości, środek przeciw zbrylający, w małych dawkach uznawany za nieszkodliwe w zastosowaniach spożywczych; kontakt może wywołać wysypkę na czole, skórze głowy i rękach; ostre wyczerpanie oddechowe; duże dawki mogą spowodować krwawienie żołądkowo-jelitowe, wymioty, biegunkę, szok i śmierć
– E450 – difosforany, środek buforujący, środek maskujący, substancja klarująca, substancja spulchniająca, stabilizator – w małych dawkach uznawane za nieszkodliwe
w zastosowaniach spożywczych; nadmiar może spowodować uszkodzenie nerek,
zmniejszenie gęstości kości; osteoporoza
– E336 – winian potasu, regulator kwasowości, stabilizator – powinny go unikać osoby z niewydolnością nerek lub wątroby; potencjalne skutki: wysokie ciśnienie krwi; obrzęk; niewydolność serca
+ skrobia tapiokowa – ok
emulgatory:
+ E472b – mono- i diglicerydy kwasów tłuszczowych estryfikowane kwasem mlekowym, emulgator, stabilizator – uznawane za nieszkodliwe w zastosowaniach spożywczych
+ E477 – estry kwasów tłuszczowych i glikolu propylenowego (mogą być pochodzenia zwierzęcego; mogą pochodzić z roślin GM), emulgator, środek spulchniający – uznawane za nieszkodliwe w zastosowaniach spożywczych
– syrop glukozowy (!) – źródło cukrów prostych (to już lepszy byłby ten cukier)
– mleko odtłuszczone w proszku – mleko krowie poddane procesowi pasteryzacji, odparowania i suszenia, zagęstnik, nadaje właściwą konsystencję, korzystnie wpływa na właściwości organoleptyczne, może zawierać oksysterole (utlenione formy cholesterolu), które stanowią czynnik ryzyka rozwoju miażdżycy
+ substancja zagęszczająca E415 – guma ksantanowa (wytwarzana na drodze fermentacji węglowodanów przez szczepy bakterii Xanthomonas campestris), zagęstnik, emulgator, stabilizator – uznawana za nieszkodliwą w zastosowaniach spożywczych
– aromaty (?) syntetyczne? Bo po co nam naturalny zapach świeżo upieczonego biszkoptu? Niech „pachnie” chemią wrrr

Żel:

– syrop glukozowy – źródło cukrów prostych (a jakże! ;))
+ woda – ok
– cukier – źródło cukrów prostych (bo syrop to za mało)
substancje żelujące:
+ E406 – agar (uzyskiwany z krasnorostów), zagęstnik, substancja żelująca, stabilizator, emulgator, m małych dawkach uznawany za nieszkodliwy w zastosowaniach spożywczych; słabo toksyczny przy połknięciu; może powodować reakcje alergiczne
+ E440 – pektyny (produkowany z resztek jabłek i białych włókien owoców cytrusowych), zagęstnik, stabilizator – mogą wywoływać objawy u osób reagujących na glutaminian sodu; mogą mieć korzystny wpływ na zdrowie
regulatory kwasowości:
– E330 – kwas cytrynowy (otrzymywany z owoców cytrusowych lub kukurydzy; często zawiera glutaminian sodu) – uznawany za nieszkodliwy w zastosowaniach spożywczych; korzystny wpływ na zdrowie; może wywoływać symptomy u osób reagujących na glutaminian sodu; może nasilać opryszczkę;
+ E331 – cytryniany sodu (sole sodowe kwasu cytrynowego) – bezpieczne, ale mogą wywoływać objawy u osób reagujących na glutaminian sodu; mogą zmienić wydalanie z moczem niektórych lekarstw, osłabiając lub wzmacniając ich działanie
substancje konserwujące:
– E202 – sorbinian potasu (konserwant) – zalecana ostrożność – potencjalne skutki: reakcje alergiczne; astma; podrażnienia skóry; problemy behawioralne
– E200 – kwas sorbowy (konserwant) – zalecana ostożność – potencjalne skutki: reakcje alergiczne; astma; kontaktowe zapalenie skóry; rumień; podrażnienia skóry; problemy behawioralne
– gliceryna – środek utrzymujący wilgotność, emulgator, rozpuszczalnik – w małych dawkach uznawany za nieszkodliwy w zastosowaniach spożywczych; brak jasności umysłu; może wpływać na żołądek, serce, płodność, poziom cukru we krwi
barwniki:
!!! E124 – czerwień koszenilowa A (pąs 4R, jasny szkarłat 4R; barwnik monoazowy; zakazany w niektórych krajach), barwnik czerwony – lepiej unikać; potencjalne skutki: astma; katar sienny; pokrzywka; powinny go unikać osoby uczulone na aspirynę; nadpobudliwość; kancerogenny
!!! E129 – Czerwień Allura AC (czerwień FD&C 40; barwnik smołowy; zakazany w niektórych krajach), barwnik czerwono-pomarańczowy – lepiej unikać; potencjalne skutki: Astma; nadpobudliwość; reakcje alergiczne; katar sienny; powinny go unikać osoby uczulone na aspirynę; szkodliwy wpływ na płodność zwierząt; kancerogenny

Uwaga! Barwniki E124 i E129 moga mieć szkodliwy wpływ na aktywność i skupienie uwagi u dzieci.

+ maliny – ok 🙂

Nakropka:

+ woda – ok
– cukier – ok
– alkohol etylowy – etanol (rozpuszczalnik, środek przeciwbakteryjny) – lepiej unikać; potencjalne skutki: Toksyczny dla wątroby, układu dokrewnego, krwionośnego i nerwowego; suchość skóry, kontaktowe zapalenie skóry; podrażnienia
!!! aromat wanilinowy – wanilina – wytwarzana z eugenolu lub odpadów produkcyjnych z pulpy drzewnej – lepiej unikać; potencjalne skutki: podrażnienia skóry, oczu i dróg oddechowych; egzema; zmiany pigmentacji skóry; kontaktowe zapalenie skóry; w rejestrze NIH niebezpiecznych związków chemicznych
!!! etylowanilina – substancja wielokrotnie silniejsza od waniliny, znajduje się w rejestrze NIH niebezpiecznych związków chemicznych

Dekoracja rurka:

– cukier – ok
+ tłuszcz kakaowy – ok 🙂
– mleko pełne w proszku – mleko krowie poddane procesowi pasteryzacji, odparowania i suszenia, zagęstnik, nadaje właściwą konsystencję, korzystnie wpływa na właściwości organoleptyczne, zawiera oksysterole (utlenione formy cholesterolu), które stanowią czynnik ryzyka rozwoju miażdżycy
+ serwatka w proszku – ok (źródło białka i laktozy) – stosowane w żywności jako dodatki teksturujące, w tym emulgujące, żelujące oraz poprawiające smak i zapach lub jako zamienniki mleka w proszku
+ laktoza – ok
+ miazga kakaowa – ok
+ emulgator: lecytyna sojowa (E322) – stabilizator, emulgator; uznawana za nieszkodliwe w zastosowaniach spożywczych; powinny ich unikać osoby uczulone na soję
– aromat waniliowy – jeśli naturalny to ok, jeśli sztuczna wanilinia bardzo nie ok

Dekoracja rożek:

– cukier – ok
– mleko pełne w proszku – mleko krowie poddane procesowi pasteryzacji, odparowania i suszenia, zagęstnik, nadaje właściwą konsystencję, korzystnie wpływa na właściwości organoleptyczne, zawiera oksysterole (utlenione formy cholesterolu), które stanowią czynnik ryzyka rozwoju miażdżycy
+ tłuszcz kakaowy – ok
+ emulgator: lecytyna sojowa – jw.
+ naturalny aromat waniliowy – jw.
!!! barwnik E120 – Kwas karminowy; karmina; koszenila (może być pochodzenia zwierzęcego; koszenila i kwas karminowy są zakazane w niektórych krajach), barwnik czerwony; potencjalne skutki: astma; anafilaksja (możliwe zagrożenie życia); katar sienny; pokrzywka; powinny go unikać osoby uczulone na aspirynę
+ ekstrakt papryki – ok

Dekoracja logo:

– cukier – ok
+ masło kakaowe – ok
+ naturalny aromat waniliowy – ok
barwniki:
– E171 – dwutlenek tytanu (biały barwnik, zmętniacz) – potencjalne skutki: uznawany za nieszkodliwy w zastosowaniach
spożywczych; kontakt ze skórą może spowodować podrażnienia; niepełne dowody wywoływania nowotworów u zwierząt, może zawierać nanocząsteczki (przenikaja bariere krew-mózg, mogą uszkadzać DNA; kumulują się w tkankach roślinnych i zwierzęcych)
– E172 – Tlenki i wodorotlenki żelaza (rdza; syntetyczne; zakazane w niektórych krajach) – barwnik (czerwony, brązowy, czarny, pomarańczowy, żółty); potencjalne skutki: prawdopodobnie żelazo jest toksyczne we wszystkich postaciach; nadmiar może zwiększać zagrożenie dla zdrowia

Uśmiechnięta Pani ekspedientka podając tort, życzyła nam „Smacznego i dużo zdrowia dla córeczki”. Taaa…

Czy tort był wart swojej ceny? Z pewnością nie. A chociaż był smaczny? Goście stwierdzili, że tak. I tym optymistycznym akcentem kończę mój wywód.

Trzymajcie się ciepło 🙂

Piśmiennictwo:

1. Statham B.”E213 Tabele dodatków i skłądników chemicznych czyli co jesz i czym się smarujesz”. Poradnik konsumenta. 2014. Warszawa.
2. Bonczar G. i inni. „Zawartość cholesterolu i jego pochodnych w mleku i produktach mleczarskich – uwarunkowania surowcowe i technologiczne”. Żywność. Nauka. Technologia. Jakość, 2011, 1 (74), 15 – 27
3. https://poznajsienatluszczach.pl/2017/01/05/olej-palmowy/
4. http://www.phmd.pl/api/files/view/1723.pdf

Do NOT follow this link or you will be banned from the site!

Facebook
Facebook
Instagram